İzmir'de arkeolojik alanlara kalkan: Urla ve Torbalı için kritik kararlar

İzmir’de kültürel mirasın korunmasına yönelik çalışmalar kapsamında iki ilçeyi ilgilendiren kritik dosyalar sonuçlandırıldı. Torbalı ve Urla’da bulunan arkeolojik alanlarda hem sit statüsü hem de tapu şerhlerine ilişkin önemli değişiklikler yapıldı. 

TORBALI’DA TÜMÜLÜS İÇİN ŞERH DÜZELTİLDİ

Torbalı Gazi Mustafa Kemal Mahallesi’nde yer alan ve daha önce korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescillenen Küçük Taştepe Tümülüsü için yeni bir düzenlemeye gidildi. 247 ada 3 parselde bulunan taşınmazın yalnızca belirli bir bölümünde yer alan tümülüs nedeniyle, tapu kaydında yer alan “1. derece arkeolojik sit alanıdır” şerhi kaldırıldı.

Kurul kararıyla birlikte söz konusu alan için “kısmen 1. grup korunması gerekli taşınmaz kültür varlığıdır” ve “kısmen korunma alanındadır” ifadeleriyle yeni şerh düzenlemesi yapıldı. Ayrıca tümülüsün yapı grubu 1. grup olarak belirlendi ve koruma alanı koordinatlı harita ile netleştirildi.

URLA’DA SİT DERECESİ YÜKSELTİLDİ

Urla Atatürk Mahallesi’nde, Klazomenai Antik Kenti çevresinde yürütülen sondaj kazıları ise kararın yönünü değiştirdi. 5034 ada 2 parselde gerçekleştirilen çalışmalarda açılan 254 sondaj çukurunun 6’sında kremasyon mezar ve duvar kalıntılarına rastlandı.

Elde edilen bulgular doğrultusunda söz konusu alanın bir bölümü 1. derece arkeolojik sit alanı olarak tescillendi. Tapu kayıtlarına “kısmen 1. derece arkeolojik sit alanı” şerhi konulmasına karar verildi. Kurul ayrıca arkeolojik kalıntıların yerinde korunmasını ve açılan sondaj çukurlarının kapatılmasını hükme bağladı.

AYNI BÖLGEDE SİT DERECESİ DÜŞÜRÜLEN ALANLAR DA VAR

Kazı çalışmalarının diğer bölümlerinde ise arkeolojik bulguların sınırlı kalması nedeniyle farklı bir karar alındı. Kalabak Nekropolisi içinde yer almasına rağmen arkeolojik veri açısından zayıf olduğu değerlendirilen bazı alanlar için sit derecesi 3. derece olarak belirlendi.

Bu kapsamda ilgili parsellerin tapu kayıtlarına “3. derece arkeolojik sit alanıdır” şerhi işlenecek.

KÜLTÜREL MİRAS İÇİN HASSAS DENGE

Alınan kararlar, İzmir’de arkeolojik mirasın korunması ile mülkiyet hakları arasındaki dengenin yeniden kurulduğunu ortaya koydu. Yeni düzenlemelerle birlikte hem bilimsel kazı verileri hem de alanın korunma ihtiyacı dikkate alınarak kapsamlı bir planlama süreci işletildi.